Frans Benders bij de ingang van de atoombunker. FOTO: Julie Houben
Frans Benders bij de ingang van de atoombunker. FOTO: Julie Houben (Foto: )

Frans kwam regelmatig in de atoombunker

De meeste inwoners van gemeente De Bilt kennen hem nog wel: de bunker die tot 2008 op het huidige Bedrijvenpark Larenstein stond. Tot de gemeente hem wilde opblazen, wat jammerlijk mislukte. Inmiddels is hij aan het oog onttrokken door een ombouw, behorend bij Garage De Bilt. Biltenaar Frans Benders kent de bunker nog van vroeger. Hij kwam er vaak in zijn diensttijd.

Door Julie Houben

Bilthoven - "Als je die bunker binnenkwam voelde het alsof je een wat oudere James Bond-film binnenstapte", herinnert Frans (64) zich. "Alle communicatie- en andere apparatuur, de kleurloze grijsheid zonder daglicht, de enorme sluis voordat je echt binnen was." Hij vertelt zijn verhaal bij de massieve ingang van de bunker die er nog steeds is, ingekapseld in het enorme pand van Garage De Bilt. "Nee, die deur kan niet meer open helaas. Ik had er graag nog eens een kijkje genomen. Hoe hebben ze ooit kunnen denken dat ze dit ding konden opblazen, terwijl het gebouwd is om de ergste bommen en zelfs een atoombom te overleven?"

Troepenbewegingen
Frans was 21 jaar toen hij als dienstplichtige regelmatig in de Bilthovense bunker kwam. "Het was 1976, middenin de Koude Oorlog. Deze bunker deed dienst als communicatiebunker van het leger voor onder andere het telexverkeer in NAVO-verband. Er zaten telegrafisten, telefonisten en telexist-vercijferaars. Dat laatste was ik ook. We waren allemaal druk met militair cruciaal berichtenverkeer, bijvoorbeeld over eventuele troepenbewegingen van 'de vijand', de toenmalige Sovjet-Unie en haar satellietstaten in Oost-Europa."

Geen idee
Frans was gelegerd in de voormalige Hojel Kazerne in hartje Utrecht. "Mijn werk bestond uit het het decoderen, lezen en opnieuw coderen van korte vercijferde berichten van verschillende inlichtingendiensten. Het opnieuw gecodeerde bericht stopte je in een envelop met TOP SECRET erop. Een motor-ordonnance, ofwel koerier, bracht het vervolgens naar Den Haag. Soms moesten we ook berichten brengen of halen bij onze collega's van het 543 Verbindingsbataljon in de bunker. Het klinkt allemaal heel spannend, maar eigenlijk was het vooral saai! We deden met vier man wat je ook in je eentje kon doen en we hadden eigenlijk geen idee van het grotere militaire proces waar wij een klein schakeltje in waren."

Die uitstapjes naar de bunker waren voor Frans een hoogtepunt. "Dan gingen we met het leger-Dafje via de Voordorpse Dijk, wierpen daar soms nog even een vishengel uit, toch tijd zat. Eenmaal bij de bunker deden we vaak wedstrijdjes wie het snelst om de bunker heen kon racen met dat laag liggende Dafje!"

Meer berichten