Andreina met de foto's van Brett en Mitchell, haar tweeling van 18.
Andreina met de foto's van Brett en Mitchell, haar tweeling van 18. (Foto: Monique van Eijkelenburg)

Andreina vecht voor haar zoons

  Nieuwsflits

Andreina Mendez is moeder van de 18-jarige tweeling Brett en Mitchel. De jongens hebben non-verbaal autisme. Ze wonen in een instelling en worden gezien als verstandelijk gehandicapten. Andreina ziet haar jongens al lang achteruit gaan en vecht voor hun recht om te leren communiceren.

Maartensdijk - Om de dag rijdt Andreina Mendez-Martinez (46), de uit Venezuela afkomstige alleenstaande moeder van Brett en Mitchell, naar haar jongens in Rotterdam. Sinds twee maanden woont de tweeling daar in een instelling, waar ze hen meer maatwerk bieden dan in de vorige instelling in Baarn. “Het doet me elke keer weer pijn om ze achter te laten. Het onvermogen tot communicatie leidt tot veel frustratie en dat uiten ze noodgedwongen fysiek. Mitchell doet zichzelf regelmatig pijn en Brett reageert daar weer op, soms met agressief gedrag. Ze zitten opgesloten in hun hoofd en niemand geeft hen de kans daar uit te komen.”

Niet leerbaar verklaard
Als peuters brabbelen de jongens nog vrolijk. Maar al snel stopt Mitchell helemaal met praten en zegt Brett nog maar een paar woordjes. Ze sluiten zich steeds meer af van hun omgeving. De diagnose non-verbaal autisme volgt. En wie niet kan praten krijgt in Nederland automatisch het stempel ‘verstandelijk gehandicapt’. Daarmee is de tweeling als ‘niet leerbaar’ verklaard en is onderwijs geen optie meer. Andreina probeert samen met haar schoonmoeder Yoka de tweeling thuis onderwijs te geven. Dit blijkt voor hen, zonder vakkennis van hoe je niet-sprekende kinderen iets leert, onmogelijk. Als de jongens 10 zijn wordt de omgang met hen steeds complexer. Het gaat niet langer. De inmiddels gescheiden Andreina en vader Roy hebben geen keuze: Brett en Mitchell gaan naar een instelling.

Verder achteruit
Vanaf dat moment gaan de jongens verder achteruit, vertelt Andreina: “In de instelling probeerden ze goed voor de jongens te zorgen. Maar ‘goede zorg’ is in het geval van niet-sprekende autisten: een behandeling als verstandelijk beperkten met leervermogen van een kleuter. In de praktijk betekent dit dat er amper moeite wordt gedaan om kinderen zoals Brett en Mitchel te helpen om op zijn minst te leren communiceren, laat staan onderwijs te krijgen. Want dat heeft toch geen zin, is het idee. Het leerrecht en het recht om te leren communiceren wordt hen letterlijk ontnomen. Dat vind ik wreed en het gaat ook in tegen meerdere Mensenrechtenverdragen.”

Recht op communicatie
Andreina strijdt samen met Yoka en Roy voor het recht van haar jongens op ondersteunende communicatie en onderwijs. Door haar achtergrond als pedagogisch medewerker heeft Yoka veel kennis van onderwijs. Ze heeft het tot haar missie gemaakt om uit te zoeken hoe je niet-sprekende kinderen kunt helpen zodat ze wel leren communiceren.

Dit kost levensgeluk
“Het is ongelofelijk wat Yoka allemaal boven water heeft gekregen”, aldus Andreina. “In veel westerse landen krijgen niet-sprekende autisten wel ondersteunende communicatie. Voor jonge kinderen zijn er programma’s op de Ipad waarmee ze met hulp van plaatjes voorwerpen maar ook hun emoties kunnen benoemen. Oudere kinderen leren soms met letterborden werken en kunnen zo via het toetsenbord communiceren. Yoka vond op haar zoektocht indrukwekkende video’s van niet-sprekende autisten die zo gelukkig zijn dat ze zich eindelijk kunnen uiten. Sommigen gaan weer naar een gewone school of universiteit en zijn dus alles behalve verstandelijk beperkt. Waarom onthouden we niet-sprekende kinderen hier deze kans? Dat is onbegrijpelijk. Natuurlijk, deze kinderen leren communiceren kost geld. Maar alle extra zorg rondom agressie-regulatie omdat ze zich niet kunnen uiten kost ook geld. En levensgeluk.”

Zeker 300 kinderen
Samen met Yoka is Andreina bezig om Nederland wakker te schudden. Wetenschappers met kennis over ondersteunende communicatie zijn al aangehaakt. Binnenkort start een petitie. Uit een overheidsenquête onder ouders van niet- sprekenden blijkt dat er zeker 300 kinderen zijn die net als Brett en Mitchell wegkwijnen, vaak in een instelling, zonder de mogelijkheid om te leren communiceren. “Het ergste is dat ik wéét dat ze intelligent genoeg zijn om wel te leren communiceren” vertelt Andreina. “Als ik hen opzoek in Rotterdam koken we samen. Ik kan ze dan in het Nederlands én Spaans vragen: pak de olie, doe dit, doe dat. Dat snappen ze allemaal! Ze zíjn niet verstandelijk beperkt.”

Brief aan de burgemeester
Andreina is nu bezig een woning te vinden in Rotterdam. “Dan kan ik ze weer mee naar huis nemen. De jongens hebben mij nodig, en ik hen. De autorit naar Maartensdijk is daarvoor te lang. Ze kunnen altijd een bui krijgen en dat is gevaarlijk. Ik hoop op een urgentie voor de gemeente Rotterdam. Woningruil is een optie. Ik heb al iemand gevonden maar ik loop ook hier tegen bureaucratie op. Ik heb net een brief gestuurd naar burgemeester Potters met de vraag of hij mij wil steunen in mijn verzoek. De gemeente De Bilt heeft mij al eerder op veel manieren gesteund. Super, want het is niet gemakkelijk, zeker niet als alleenstaande moeder.”

Aan een eigen leven komt Andreina nauwelijks toe. Ze is afgestudeerd als diëtiste maar werkt 20 uur per week in het ziekenhuis als voedingsassistente. “Ik ben altijd druk met alles wat er speelt rond Brett en Mitchell. Maar ik vecht door. Voor hen en voor die honderden andere niet-sprekende kinderen. Ik rust niet voordat onze kinderen krijgen waar ze recht op hebben.”

Mijn jongens zíjn niet verstandelijk beperkt

Julie Houben

Meer berichten

Het lokale nieuws in uw mailbox ontvangen?

Aanmelden